عبد الرضا سالار بهزادى

173

بلوچستان در سالهاى 1307 تا 1317 قمرى ( فارسى )

يادداشتها ( 1 ) - شجاع السلطنه حسنعلى ميرزا پسر ششم فتحعلى شاه قاجار ( 1270 - 1204 ه . ق . ) از مشهورترين و شجاع‌ترين شاهزادگان فتحعلى شاه ، با برادرش حسينعلى ميرزا فرمانفرما - كه با او از يك مادر بودند - كه در فارس حكومت داشته و پس از مرگ پدر در همانجا ادعاى سلطنت كرد ، همراهى كرد ؛ سپس دستگير شده و پس از آنكه به فرمان محمد شاه كور شد ، همراه با ده تن ديگر از شاهزادگان در قلعهء اردبيل محبوس شد ؛ وى سرانجام در 1270 در تهران درگذشت . شجاع السلطنه دوبار ، بار اول از 1243 تا 1247 و بار ديگر همراه با پسرش هلاكو ميرزا در سال 1348 ه . ق . حكومت كرمان را برعهده داشت . ( 2 ) - غسّان و لنگر دو آبادى در نزديكى ماهان كرمان . ( 3 ) - نرماشير جلگهء حاصلخيز و پهناورى در جنوب شرقى شهرستان بم كه از لوت زنگى احمد در شمال دهستان دلگان شهرستان ايرانشهر و منطقهء جبال بارز جيرفت در جنوب و از حومهء شهرستان بم در غرب تا منطقهء سرحد در شرق را دربرمىگيرد و مركز فعلى آن آبادى فهرج در شصت كيلومترى جنوب شرقى بم است . برخى از حاصلخيزترين و با استعدادترين دهات بم در اين منطقه واقعند . ( 4 ) - جغرافياى كرمان تأليف احمد على خان وزيرى كرمانى به كوشش دكتر محمد ابراهيم باستانى پاريزى ، ابن سينا ، 1353 ، ص 98 . ( 5 ) - همان ، ص 100 ( 6 ) - وقف‌نامهء كريم‌آباد على خان را فرزند مشهدى ابراهيم ، فرزند نور اللّه معرفى مىكند و فروشنده را كريم خان فرزند ابو القاسم خان افغانى تاريخ وقفنامه ذيحجهء 1246 مىباشد . ( 7 ) - ظهير الدوله ابراهيم خان قاجار قويونلو ، مشهور به ابراهيم خان عمو ، پسر عموى فتحعلى شاه ، پسر زن فتحعلى شاه ، داماد فتحعلى شاه و پدرشوهر دو تن از دختران فتحعلىشاه ، كه از 1218 تا هنگام مرگش در 1240 ه . ق . حاكم كرمان بود . وى كه جد خاندان ابراهيمى كرمان است ، از ازدواجهاى متعدد خود اولاد فراوانى بجاى گذارد . موسى خان از دختر ميرزا بزرگ‌منشى بود كه در زمان حيات پدر و پس از او چندبار به حكومت بم رسيد . موسى خان پدر ابو تراب خان مستعان الملك و ميرزا حسن خان مختار الملك ( پدر مجيد خان و موسى خان ابراهيمى ) بود . ( 8 ) - محمد حسن خان ، يا حسن خان سردار سارى اصلان مشهور به خانبابا خان از مشهورترين سرداران و رجال نظامى ايران در عهد قاجاريه كه در جنگهاى با روسيه همراه با برادرش حسين خان سردار ايروان رشادت و وطن‌پرستى فوق العاده‌اى از خود نشان دادند و حسن خان كه در جريان جنگ با عثمانى در 1237 از طرف عباس ميرزا نايب السلطنه لقب سارى اصلان ( شيرزرد ) يافته بود ، در 1243 در جريان دفاع از ايروان به دست سپاه روسى ژنرال پاسكوويچ اسير گرديد . نفرت روسها از دو برادر سردار به اندازه‌اى بود كه از جمله شرايط معاهدهء تركمانچاى ( 1243 )